آزمایش و غربال اصحاب امام زمان (عجل الله فرجه) مانند اصحاب طالوت (علیه السلام)


حدیث اول:
حَدَّثَنِي أَبِي عَنِ اَلْحَسَنِ بْنِ خَالِدٍ عَنِ اَلرِّضَا (عَلَيْهِ السَّلاَمُ) أَنَّهُ قَالَ: اَلسَّكِينَةُ رِيحٌ مِنَ اَلْجَنَّةِ لَهَا وَجْهٌ كَوَجْهِ اَلْإِنْسَانِ. فَكَانَ إِذَا وُضِعَ اَلتَّابُوتُ بَيْنَ يَدَيِ اَلْمُسْلِمِينَ وَ اَلْكُفَّارِ، فَإِنْ تَقَدَّمَ اَلتَّابُوتُ لاَ يَرْجِعُ رَجُلٌ حَتَّى يُقْتَلَ أَوْ يَغْلِبَ ، وَ مَنْ رَجَعَ عَنِ اَلتَّابُوتِ كَفَرَ وَ قَتَلَهُ اَلْإِمَامُ. فَأَوْحَى اَللَّهُ إِلَى نَبِيِّهِمْ ، أَنَّ جَالُوتَ يَقْتُلُهُ مَنْ يَسْتَوِي عَلَيْهِ دِرْعُ مُوسَى (عَلَيْهِ السَّلاَمُ) وَ هُوَ رَجُلٌ مِنْ وُلْدِ لاَوَى بْنِ يَعْقُوبَ (عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ) اِسْمُهُ دَاوُدُ بْنُ آسِي ، وَ كَانَ آسِي رَاعِياً وَ كَانَ لَهُ عَشَرَةُ بَنِينَ أَصْغَرُهُمْ دَاوُدُ ، فَلَمَّا بَعَثَ طَالُوتَ إِلَى بَنِي إِسْرَائِيلَ وَ جَمَعَهُمْ لِحَرْبِ جَالُوتَ بَعَثَ إِلَى آسِي أَنْ أَحْضِرْ وُلْدَكَ ، فَلَمَّا حَضَرُوا دَعَا وَاحِداً وَاحِداً مِنْ وُلْدِهِ فَأَلْبَسَهُ دِرْعَ مُوسَى (عَلَيْهِ السَّلاَمُ) ، مِنْهُمْ مَنْ طَالَتْ عَلَيْهِ وَ مِنْهُمْ مَنْ قَصُرَتْ عَنْهُ فَقَالَ لِآسِي هَلْ خَلَّفْتَ مِنْ وُلْدِكَ أَحَداً قَالَ نَعَمْ أَصْغَرَهُمْ تَرَكْتُهُ فِي اَلْغَنَمِ يَرْعَاهَا فَبَعَثَ إِلَيْهِ اِبْنَهُ فَجَاءَ بِهِ ، فَلَمَّا دُعِيَ أَقْبَلَ وَ مَعَهُ مِقْلاَعٌ قَالَ فَنَادَتْهُ ثَلاَثُ صَخَرَاتٍ فِي طَرِيقِهِ ، فَقَالَتْ يَا دَاوُدُ خُذْنَا فَأَخَذَهَا فِي مِخْلاَتِهِ ، وَ كَانَ شَدِيدَ اَلْبَطْشِ قَوِيّاً فِي بَدَنِهِ شُجَاعاً ، فَلَمَّا جَاءَ إِلَى طَالُوتَ أَلْبَسَهُ دِرْعَ مُوسَى فَاسْتَوَتْ عَلَيْهِ ، فَ‍فَصَلَ طٰالُوتُ بِالْجُنُودِ وَ قَالَ لَهُمْ نَبِيُّهُمْ يَا بَنِي إِسْرَائِيلَ إِنَّ اَللّٰهَ مُبْتَلِيكُمْ بِنَهَرٍ فِي هَذِهِ اَلْمَفَازَةِ فَمَنْ شَرِبَ مِنْهُ فَلَيْسَ مِنْ حِزْبِ اَللَّهِ ، وَ مَنْ لَمْ يَشْرَبْ مِنْهُ فَإِنَّهُ مِنْ حِزْبِ اَللَّهِ إِلاّٰ مَنِ اِغْتَرَفَ غُرْفَةً بِيَدِهِ ، فَلَمَّا وَرَدُوا اَلنَّهَرَ ، أَطْلَقَ اَللَّهُ لَهُمْ أَنْ يَغْرِفَ كُلُّ وَاحِدٍ مِنْهُمْ غُرْفَةً بِيَدِهِ فَشَرِبُوا مِنْهُ إِلاّٰ قَلِيلاً مِنْهُمْ فَالَّذِينَ شَرِبُوا مِنْهُ كَانُوا سِتِّينَ أَلْفاً ، وَ هَذَا اِمْتِحَانٌ اُمْتُحِنُوا بِهِ كَمَا قَالَ اَللَّهُ ، وَ رُوِيَ عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ (عَلَيْهِ السَّلاَمُ) أَنَّهُ قَالَ: اَلْقَلِيلُ اَلَّذِينَ لَمْ يَشْرَبُوا وَ لَمْ يَغْتَرِفُوا ، ثَلاَثُ مِائَةٍ وَ ثَلاَثَةَ عَشَرَ رَجُلاً ، فَلَمَّا جَاوَزُوا اَلنَّهَرَ وَ نَظَرُوا إِلَى جُنُودِ جَالُوتَ قَالَ اَلَّذِينَ شَرِبُوا مِنْهُ لاٰ طٰاقَةَ لَنَا اَلْيَوْمَ بِجٰالُوتَ وَ جُنُودِهِ وَ قَالَ اَلَّذِينَ لَمْ يَشْرَبُوا رَبَّنٰا أَفْرِغْ عَلَيْنٰا صَبْراً وَ ثَبِّتْ أَقْدٰامَنٰا - وَ اُنْصُرْنٰا عَلَى اَلْقَوْمِ اَلْكٰافِرِينَ فَجَاءَ دَاوُدُ (عَلَيْهِ السَّلاَمُ) حَتَّى وَقَفَ بِحِذَاءِ جَالُوتَ ، وَ كَانَ جَالُوتُ عَلَى اَلْفِيلِ وَ عَلَى رَأْسِهِ اَلتَّاجُ ، وَ فِي جَبْهَتِهِ يَاقُوتٌ يَلْمَعُ نُورُهُ وَ جُنُودُهُ بَيْنَ يَدَيْهِ ، فَأَخَذَ دَاوُدُ مِنْ تِلْكَ اَلْأَحْجَارِ حَجَراً ، فَرَمَى بِهِ فِي مَيْمَنَةِ جَالُوتَ ، فَمَرَّ فِي اَلْهَوَاءِ وَ وَقَعَ عَلَيْهِمْ فَانْهَزَمُوا وَ أَخَذَ حَجَراً آخَرَ ، فَرَمَى بِهِ فِي مَيْسَرَةِ جَالُوتَ فَوَقَعَ عَلَيْهِمْ فَانْهَزَمُوا وَ رَمَى جَالُوتُ بِحَجَرٍ ثَالِثٍ فَصَكَّ اَلْيَاقُوتَةَ فِي جَبْهَتِهِ ، وَ وَصَلَ إِلَى دِمَاغِهِ وَ وَقَعَ إِلَى اَلْأَرْضِ مَيِّتاً فَهُوَ قَوْلُهُ فَهَزَمُوهُمْ بِإِذْنِ اَللّٰهِ وَ قَتَلَ دٰاوُدُ جٰالُوتَ وَ آتٰاهُ اَللّٰهُ اَلْمُلْكَ وَ اَلْحِكْمَةَ.

حضرت امام رضا (عليه السّلام) دربارۀ آیۀ «فيه سكينة من ربكم» فرموده‌اند: سكينه رايحه‌اى بهشتى بود كه بشكل انسانى از ميان آن صندوقچه بيرون آمد. هنگامى كه آن صندوقچه ميان كافران و مسلمانان قرار مى‌گرفت ، هر كه [از کفار] به آن نزديك مى‌شد كشته مى‌شد و يا هنگام بازگشت بدام افتاده و كشته مى‌شد.
در اين روزها خداوند به ارميا (علیه السلام) يا اشموئيل نبی [تردید از راوی است] وحى فرمود كه بزودى جالوت (لعنة الله علیه) بدست چوپانى بنام «داود بن آشى» كشته خواهد شد. او با آنكه كوچكترين فرزند خانواده بود ، ولى هيبت بسيارى داشت. او زره موسى (علیه السلام) را كه به اندازۀ قامتش بود ، به تن كرد و به لشكر طالوت (علیه السلام) پيوست.
هنگامى كه آنها از شهر خارج مى‌شدند ، طالوت (علیه السلام) به لشكربانش گفت: خداوند ما را بوسيلۀ نهرى كه ميان فلسطين و اردن قرار دارد ، خواهد آزمود تا مؤمن از منافق شناخته شود ؛ پس هر كسی از آن آب بياشامد ، از ياران من نيست و نمى‌تواند با جالوت (لعنة الله علیه) مبارزه كند. ولى هر كه از آب نياشامد ،؛از ياران خاصّ من است و آنانكه تنها مشتى آب بخورند ،؛خواهند توانست بجنگند ؛ ولى در جنگ دچار دودلى مى‌شوند.
سربازان طالوت (علیه السلام) پس از طىّ مسافتى در گرماى سوزان بيابانها به آب گوارائى رسيدند و همگى از آن آب نوشيدند ، بجز سيصد و سيزده نفر که از آن آب نخوردند و شصت هزار نفر آب نوشيدند ؛ و تعداد اندكى نيز تنها مشتى آب خوردند. پس آنانكه آب فراوانى نوشيده بودند ، لبهايشان كبود شد و [بیحال و مریض شدند] و همانجا زمينگير شدند ، ولى دو گروه ديگر همراه طالوت (علیه السلام) از رودخانه عبور كردند و در آن سوى رود با سپاه عظيم جالوت (لعنة الله علیه) روبرو شدند. آنانكه تنها مشتى آب خورده بودند ،؛با ديدن سپاه جالوت (لعنة الله علیه) دچار ترس شدند و گفتند: ما ياراى روياروئى با آن سپاه عظیم را نداريم ؛ ولى آنانكه اصلاً آبی نخورده بودند ، فرياد برآوردند كه چه بسا گروه اندكى به اذن خدا بر گروه بسيارى غلبه كنند.
در اين هنگام جالوت (لعنة الله علیه) که تاجى بر سر داشت و سوار بر فيلى بودوپ [و یاران قلیل طالوت (علیه السلام) را نظاره می‌کرد] كه داوود (علیه السلام) پيش رفت و سنگى با سنگ قلاب [فلاخن] بسوى جناح راست سپاه جالوت (لعنة الله علیه) پرتاب كرد و گروهى از سربازان جالوت (لعنة الله علیه) را پراكنده نمود و آنگاه سنگى را بسوى جناح چپ سپاه جالوت (لعنة الله علیه) پرتاب كرد و همگان را دچار وحشت کرد و پراكنده نمود. سپس سنگى را بسوى جالوت (لعنة الله علیه) پرتاب كرد [و سنگ به سر آن ملعون خورد] و او را هلاك ساخت.
منابع:
تفسير علی بن ابراهیم القمی: جلد ۱ ، صفحه ۸۲.
کافی ، شیخ کلینی: [باختصار]: جلد ۸ ، صفحه ۳۱۶.

حدیث دوم:
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ اَلْحُسَيْنِ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى اَلْعَطَّارُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ حَسَّانَ اَلرَّازِيِّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ اَلْكُوفِيِّ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اَلرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي هَاشِمٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي حَمْزَةَ عَنْ أَبِي بَصِيرٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ (عَلَيْهِ السَّلاَمُ) قَالَ: إِنَّ أَصْحَابَ طَالُوتَ اُبْتُلُوا بِالنَّهَرِ اَلَّذِي قَالَ اَللَّهُ تَعَالَى: «مُبْتَلِيكُمْ بِنَهَرٍ» وَ إِنَّ أَصْحَابَ اَلْقَائِمِ (عَلَيْهِ السَّلاَمُ) يُبْتَلَوْنَ بِمِثْلِ ذَلِكَ.
ابوبصير از امام صادق (عليه السّلام) روايت كرده كه آنحضرت فرمودند:
«همانا اصحاب طالوت (علیه السلام) به رودى كه خداى تعالى فرمود: « مُبْتَلِيكُمْ‌ بِنَهَرٍ ... بزودى شما را به رودى خواهيم آزمود» ، مورد آزمايش قرار گرفتند ، و اصحاب قائم (عجل الله فرجه) نيز به همانند آن آزمايش مبتلاء خواهند شد»
[لفظ‍‌ فعلی آيه در مصحف عثمانی « إِنَّ‌ اَللّٰهَ‌ مُبْتَلِيكُمْ‌ » است].
منبع:
الغيبة ، شیخ نعمانی: جلد ۱ ، صفحه ۳۱۶.

پی‌نوشت:
ان شاء الله با خواندن این روایات از اکنون آمادۀ غربالهای آخرالزمانی باشیم و بدانیم که حتی بعد از ظهور و قرار گیری در جمع اصحاب و یاران حضرت صاحب الامر (علیه السلام) آزمایشاتی بین یاران خود حضرت هم جاری خواهد بود تا دائماً درجات و مقامات اصحاب خاصّ و اخصّ حضرت بر دیگران آشکارتر شود و رمز موفقیت در همه این امتحانات مطیع محض بودن در برابر حضرت ولیّ امر (عجل الله فرجه) است ، اگر فرمود داخل تنور آتش شوید ، داخل شویم و ثانیه‌ای فکرمان را مشغول نکنیم که:
اگر بسوزم ، چه؟!
اگر درد داشت ،،چه؟!
باید این نوع تردیدها را کنار بگذاریم ، زیرا مولای کوچکترین آسیبی به احدی از شیعیان اصحاب خویش نمی‌زنند و فقط می‌خواهد فضل و برتری یاران مطیع خود را بر سایرین آشکار نماید..

اللهم صلی علی محمد و آل محمد و عجل فرجهم و العن اعدائهم اجمعین.